BURAYA DİKKAT

Astım

Yazarlar

Bebek ve çocuk beslenmesi

12 kez görüntülendi

Yetersiz beslenme yılda 2,7 milyon çocuk ölümüyle ilişkilidir. Başka bir deyişle tüm çocuk ölümlerinin % 45’i ile ilişkili olduğu tahmin edilmektedir. Sağlıklı bebek ve çocuk beslenmesi çocuğun hayatta kalma olasılığını arttırırken aynı zamanda sağlıklı büyüme ve gelişmesine de sebep olmaktadır. Bilimsel çalışmaların en güvenilir kaynakları olarak kabul edilen meta analizlere göre başka hiçbir nedene bakılmaksızın anne sütü alan bebekler, almayanlara göre % 12 daha az ölüm riskine sahiptir. Ani bebek ölümlerinin anne sütü almayanlarda % 36 daha fazla olduğu gösterilmiştir. İshal vakalarının yarısı, solunum yolu enfeksiyonlarının 3’te 1’i emzirme ile önlenebilmektedir. Diş çarpıklığı emzirilmemiş bebeklerde % 68 daha fazladır.

Sağlıklı bebek ve beslenmesinin en önemli zamanı ilk iki yıldır. İyi ve uzun süreli emzirme o kadar önemlidir ki 820 bin çocuğun hayatını kurtarabilir.

Dünya sağlık örgütü, doğumdan hemen sonra ilk bir saat içinde emzirmenin başlatılmasını, yaşamın ilk 6 ayında sadece anne sütünü ve 6 aydan sonra güvenli, tamamlayıcı ek gıdaların başlanmasını ve emzirmenin 2 yaşına kadar sürdürülmesini tavsiye eder.

Anne sütü yeni doğan bebeği enfeksiyonlara yakalanmaktan korur ve yeni doğan ölümlerini azaltır. Eğer anne sütü yeterli ise ilk 6 ay tüm besin ihtiyacı anne sütünden karşılanır. 6 – 12 ay arası besin ihtiyacının yarısı anne sütü, diğer yarısı tamamlayıcı besinlerle sağlanır. Tamamlayıcı besin olarak ev yoğurdu, sebze çorbaları, meyve püresi, evde hazırlanmış meyve suyu ve yumurta sarısı vermek uygun olur. Bu dönemde kuru baklagilleri ezerek çorbasıyla vermek, et ve balık tadına alıştırmak doğru bir yöntemdir. Mısır unu, pirinç unu, bebe bisküvisi, inek sütü kesinlikle verilmemelidir. Pekmez, bal ve yumurta akı bir yaşına kadar önerilmemektedir.

12- 24 ay arası emzirme, çocuk besin ihtiyacının 3’te 1’ini karşılar. Bu dönemde çocuğun evde pişen yemeklere alıştırılması önemlidir. Çikolata, cips, şeker gibi zararlı yiyeceklerden uzak durması, meşrubatlara alıştırılmaması önem taşır. Paket içine girmiş fabrikasyon ürünlerine alışan çocuklar ev yemeklerini reddetmekte ve sağlıksız beslenmektedir.

Emzirilen çocukların fazla kilolu veya şişman olma olasılığı azdır. Zekaları % 5-10 arasında daha fazla olduğu bilimsel çalışmalarla gösterilmiştir. Ayrıca emzirme, yetişkin yaşamında daha yüksek gelirle ilişkilidir. Yapılan bir çalışmada uzun süre emzirilen bebekler gelecekte daha iyi maddi koşullara sahip olduğu gösterilmiştir.

Emzirme anne sağlığı açısından son derece faydalıdır. Emziren anneler yumurtalık ve meme kanserine daha az yakalanmakta, ayrıca depresyona daha az girmektedir.

  • Dünya Sağlık Örgütü doğumdan hemen sonra anne ve bebek arasındaki cilt teması ve yaşamın ilk saatinde emzirmeye başlanılmasını önermektedir.
  • Emzirme bebeğin her talebinde yerine getirilmeli, gece ve gündüz talebi karşılanmalıdır.
  • Anne ve bebeğin 24 saat birlikte kalması sağlanmalıdır.
  • Tıbbi olarak gerekli olmadıkça bebeklere daha fazla yiyecek içecek, hatta su verilmemesi tavsiye edilir.
  • Doğum öncesi ve doğum sonrası anne ve bebek bakımı, ayrıca çocuk aşılar, profesyonel sağlık sağlayıcıları tarafından uygulanmalıdır.
  • Yapılan araştırmalar, tamamlayıcı beslenmeye geçişin uygun zamanının, 6. ay olduğunu göstermektedir. Erken başlama durumunda, fiziksel yapı ve enzimler, yeterince gelişmemiş olacaktır. 6 aydan sonra başlanmaması durumunda, çocuğun yeterince gelişememesine ve büyümesi için gerekli besinlerin eksik alınmasına sebep olacaktır.

Dünya Sağlık Örgütünün Önerileri

  • 2 yaşına kadar emzirmeye devam edilmeli.
  • Çocuklar yavaş ve sabırla beslenmeli, yemeğe teşvik edilmeli, zorlama ve inatlaşmaktan kaçınılmalı, çocuklarla konuşulmalı ve göz teması sağlanmalıdır.
  • Temiz ve sağlıklı ek besinler tercih edilmeli.
  • Ek gıdalara yavaş başlanmalı ve zamanla çeşitliliği arttırılmalı.
  • 6- 8 aylık bebeklerde, 2-3 kez ek besin yeterlidir. 9 – 23 aylık bebeklerde 4 – 5 kez ek besin uygundur.
  • Bebeklerin hastalanması halinde emzirme arttırılmalı.
  • Yiyecekler çocukların yiyebileceği kıvamda yumuşak olmalı, taneli yiyeceklerin boğaza kaçma riskine karşı uyanık olunmalıdır.

Yapılan tüm bilimsel çalışmalar bir çocuğun uzun süreli emzirilmesi kararı, çocuğun sağlığı,  beslenmesi, gelişimi ve anne sağlığı üzerinde uzun vadede önemli etkileri olduğunu doğrulamaktadır. Muhtemelen başka hiçbir sağlık davranışı anne ve çocukta bu kadar başarı sağlamaz. Anne sütü bebek için mükemmel bir şekilde tasarlanmış besin ve aynı zamanda ince ayarlı kişiselleştirilmiş bir ilaçtır.

Dünyada insanın en önemli işi, yüzünü ağartacak çocukIar yetiştirmektir.

Bertrand RusseII

Salih Yener
Salih Yenerdrsalihyener@gmail.com